2. DERS Kuranda İsimden Önce Gelen Bazı Edatlar

Kıymetli Takipçiler,

Bir önceki yazıda isimden önce gelen edatlardan (harfi cer) üç tanesini görmüştük. Bugün bunların bütününü vermeye çalışacağız. 

عَنْ  - -den, -dan

لِ - için

كَ - gibi (kelime başında)

إِلَى -  -e, -a

عَلَى - üzerine, -e, -a

بِ - - ile, -e, -a

فِي - de- , -da , içinde

مِنْ - den , -dan


Bu harflere Arapça gramerinde harfi cerler denir. En önemli iki özelliği 1. ismin önüne gelmeleri ve 2. önüne geldiklerin sonun kesra yaparlar.

Bu harflerden başka aynı şekilde ismin önüne gelen bazı edatlar vardır. Bunların da bilinmesi Kuran Arapçasını öğrenmede ciddi kolaylık sağlayacaktır. Klasik Arap gramerinde bunlara farklı isimler verilse de yazılarımızın ana hedefi kolaylaştırmak olduğu için bu kategoride incelemek daha uygun olacaktır. 

Genellikle isimlerin önüne gelen bu zarflar/edatlar şunlardır:

قَبْلَ - önce 

بَعْدَ - sonra

تَحْتَ - alt

فَوْقَ - üstünde

أَمَامَ - önünde

خَلْفَ - arkasında

مَعَ - beraber

عِنْدَ - yanında, katında

بَيْنَ - arasında

دُونَ - dışında, istisna

غَيْرَ - hariç, istisna

وَرَاء - önünde, arkasında, sonrasında

كُلَّ - her, bütün

لَدَى - katında, yanında

İsmin önüne gelebilen bu edat ve harfleri şimdi bir sayfada görmeye çalışalım. 

Sayfaya baktığımızda harfi cer ve edatların ne kadar sık kullanıldığını görmekteyiz. 

İlk satırdan itibaren sayfamıza bakarsak "ala kavmihi" ifadesini görürüz. Kavm kelimesi kavim, millet, halk manalarına gelir. İfadenin sonundaki "hi" onun manasına gelen birleşik zamirlerdendir. (Yeri geldiğinde anlatılacaktır). Ayetteki ifadenin manası ise "onun halkına" olmaktadır. 

Sonraki "min ba'dihi" ifadesinde ise hem -den, -dan manasına "min" harfi ceri, hem de sonra manasına "ba'de" zarfi vardır. Kelimenin sonundaki "hi"nin zamir olduğu geçmişti. Mana "ondan sonra" olmaktadır.

Dördüncü satırda "kablehum" ifadesine bakalım. Bu ifadede önce manasına gelen "kable" ve onlar manasına gelen "hum" zamiri vardır. Mana "onlardan önce" olmaktadır. 

Beşinci satırda gelen "kullun" kelimesi ise ismin başına gelen ifadelerdendi. Burada ise kelime tenvinli gelerek kendinden sonra isim almamış ve "herkes" manasına gelen bir kelimedir. 

Altıncı satırda geçen "ledeynâ" ifadesi ise katında, yanında manasına gelen "ledâ" ifadesiyle bizim manasına gelen "nâ" zamirinden oluşur. Anlam ise *katımızda, yanımızda" olur.

Onuncu satırda ise "kullehâ" ifadesinde hepsi, her manasına gelen "külle" ve onun manasına gelen dişil zamir "hâ" görülür. Manası "onun hepsini" olur. 

Sondan bir önceki satırda ise "ke'l-urcûni" ifadesini görmekteyiz. Kelimenin başına gelen bu "ke" gibi manasına gelen harfi cerlerdendi. urcun ise hurma salkımı manasına gelmektedir. O zaman mana "hurma salkımı gibi" olur. 

İşlenilen yerlere kıyasla diğer yerleri de siz rahatlıkla yapabilirsiniz. Kolay gelsin. 

Sonraki derste sayfa işlenmeye devam edilerek bu harf ve edatların yerleşmesi sağlanacaktır. Unutmayalım ki bu sayfaya bakmakla değil, bu sayfadakileri Kurana uygulamakla öğrenebiliriz.

Not: Sizlerden de istirhamım her gün en az bir sayfayı bu şekilde uygulamalı çalışalım. Her türlü soru için academicarabic@gmail.com kullanılabilir. 

Ders takdim edilirken gramer kuralları öğrenen tarafından kolayca kavransın diye esnek kullanılmıştır. Yeri ve zamanı geldiğinde eklemeler ve çıkarmalar olabilir.

1. ALIŞTIRMA

Kıymetli Kuran Takipçileri,

Bir önceki derste vermiş olduğumuz kelime ve edatlardan bazılarını bu derste uygulayarak görmeye çalışalım. 

Aşağıdaki resim Kurandan elimdeki mushafa göre 308. sayfa. 

Meryem suresinden bazı ayetleri içeriyor. 

Şimdi önceki dersten öğrendiklerimize göre altı çizili yerlere bakalım.

İlk satırda مِنْ جَانِبِ ifadesini görüyoruz.

 مِنْ , -den, -dan manasına gelen bir edattı. 

Önündeki kelime önceki dersimizde geçmemişti. 

Fakat şunu biliyoruz. Bu harfler ismin başına geliyordu. 

Kelimenin manası taraf demek. O zaman "tarafından" olmaktadır.

İkinci satırda فِي الْكِتَابِ ifadesini görüyoruz. 

في, -de, -da, içinde manalarına gelmekteydi. 

O zaman mana kitapta, kitabın içinde olmaktadır.

Üçüncü satırda بِالصَّلَوةِ ifadesi geliyor. 

بِ , -e, -a, -ile manalarına geliyordu.

 O zaman anlam namaza, namazla olmaktadır. 

Sizlerin de aynı şekilde örneklerle çalışarak bu kelime ve edatları pekiştirmeniz ümidiyle.....

1. DERS Bazı Harfi Cer ve Önemli Kelimeler

Bu yazımızda  Kuranda en fazla geçen bazı kelimelere ve en çok kullanılan edatlardan bazılarına yer vermeye çalışacağız.

Bu kelimelerin ezberlenmesi değil Kur'anda bulunması daha fazla öğreticidir. 

Allah'n yüce isim ve sıfatları hariç tutularak en fazla geçen 5 kelime manasıyla ve kullanımıyla şu şekildedir: 

I. آيَةٌ (tekil),  آيَتَانِ ـ آيَتَيْنِ (ikil), ٌٍآيَات (çoğul) . Kuranda 382 defa geçmektedir. Ayet, işaret ve mucize manalarına gelir. Tekili, Kuran hareke diline göre verecek olursak ötre, üstün ve kesreli gelebilir. Bunlar aynı zamanda tenvinli de olabilir. Tesniye dediğimiz ikil olanı ise yazıldığı gibi iki şekilde gelir. Çoğulu ise sadece dil kurallarına göre iki şekilde yani ötre veya kesra olarak gelebilir bazen de tenvinli olabilir. Bu kelimelerin başına belirlilik takısı manasına gelen elif lam da gelir. Mana değişmez. Örnekler:

  مَا نَنْسَخْ مِنْ آيَةٍ

herhangi bir ayet değiştirmeyiz       

وَجَعَلْنَا اللَّيْلَ وَالنَّهَارَ آيَتَيْن 

       gece ve gündüzü iki ayet yaptık     

 وَإِذَا تُتْلىَ عَلَيْهِمْ آيَاتُنَا                                  

      onlara ayetlerimiz okunursa                                              

   

2. اَلْأَرْضُ kelimesi 461 defa geçer ve yer- yeryüzü manasına gelir. Kuranda tekil olarak kullanılır. Genellikle yazıldığı gibi gelir bazen başında elif lam olmayabilir. Mana değişmez. Örnekler:

ًإِنِّي جَاعِلٌ فِي الْأرْضِ   خَلِيفَة

ben yeryüzünde bir halife yaratacağım

3. يَوْمٌ (tekil),  أَيَّامٌ (çoğul) kelimesi 393 defa Kuranda geçer ve gün/günler manasına gelir. İkil olarak يَوْمَيْن şeklinde gelir. Tekil ve çoğul olduğunda üç harekeyle de ve elif lamlı olarak gelebilir. Mana aynıdır. Örnekler:

يَوْمَ الْقِيَامَةِ

kıyamet günü

 ِفِي يَوْمَيْن

iki günde

ِأَيَّامَ الله

Allahın günleri

4. عَذَابٌ kelimesi 322 defa geçer ve azap-cefa manasındadır. Üç harekeyle de görülebilir. Elif lamlı da gelir.  Örnek:

  لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيدٌ

onlar için şiddetli bir azap var

5. سَمَاءٌ (tekil), سَمَاوَاتٌ (çoğul) kelimesi 310 defa geçer gök-gökyüzü manalarına gelir. Tekil ve çoğul durum 1. kelimeyle aynıdır. Örnekler:

وَأَنْزَلَ مِنَ السَّمَاءِ مَاءً

ve gökten su indirdi 

خَلَقَ سَبْعَ سَمَاوَاتٍ 

yedi göğü yarattı

Bu kelimelerden sonra en çok kullanılan bazı edatlara geçecek olursak. 

Kuranda en fazla geçen ve kelimelerin manasına doğrudan etkili olan bazı harfler vardır. Bunlara Arapça gramerinde harfi cerler denir. Bu edatlar sadece isimlerin önüne gelirler. Dolayısıyla bu harfler bizim için isimleri belirlemede önemlidir. Buna ek olarak bir de Kuran harekeli olduğundan çok farkedilmese de bu harfler başına geldikleri ismin sonunu Kuran hareke diliyle kesra yaparlar. 
Bu yazımızda bu harflerin üç tanesini vereceğiz. 

1. بِ harfi : ile, e- a- manalarına gelir. بِاللَّهِ - Allahla, Allaha

2. فِي harfi : de- da- ve içinde anlamları taşır. فِي الْكِتَابِ - Kitapta

3. مِنْ harfi : -den, -dan manasına gelir. مِنَ السَّمَاءِ - Gökten

Bu harflerin okunuşu ve  harekeleri asla değişmez. 

Şimdi yapılması gereken bu kelime ve harfleri Kuranımızı okurken bulmak ve kalemle işaretleyerek öğrenmektir. Özellikle aşağıdaki harflerle yukarıdaki kelimelerin beraber geçtiği yerleri bulmak şu an için önemlidir. Bu kelime ve harfleri bulana kadar okumayı ve işaretlemeyi öneriyoruz. Bulduklarınızı resim halinde bizimle paylaşabilirsiniz. Kolay gelsin. 

academicarabic@gmail.com
@AcademicArabic1

KURAN ARAPÇASI GİRİŞ

Kuran herkese her seviyede hitap eden mübarek bir kitaptır. 

Kuran dili Arapçayı da öğrenmek zor bir şey değildir.

 Sadece kararlılık ve kolay bir metodu takip ederek çalışma en kısa zamanda hedefe ulaştırır.

Yabancı bir dile başlarken küçük hedeflerle ana amaca ulaşmak daha sağlıklı bir yoldur. 

Arapça öğrenmek bütün biri dili kavramak zor bir iş iken Kuran Arapçasını öğrenmek ve onun dilini anlamak daha kolaydır. Çünkü Kuran harekeli bir metindir. 

Buradan yapılacak paylaşımlarda da kolaylaştırarak Kuran okumayı bilenlerin bu mübarek kitabı yavaş yavaş anlamaları sağlanmaya çalışılacaktır. 

Bir diğer önemli nokta Türkçede kullanılan bazı kelimelerin Kuranda da geçmesidir. 

Burada Kuran Arapçasını öğrenirken  Kuranda en çok geçen bazı kelimeler, bazı edatlar, bağlaçlar, kalıp ifadeler ve çok önemli bazı dil kuralları örneklerle verilmeye çalışılacaktır.

Takip edenlerin hergün okudukları bu mübarek kitapta bazı şeylere daha dikkatli bakmaları ve öğrendiklerini uygulamaları yeterli olacaktır.

 Kim isterse ve ciddiyetle takip ederse öğrenir. Rabbim kolaylaştırsın.